ايتنا - رصدخانه مشهور سویفت در آستانه سقوط؛ ناسا با یک مأموریت رباتیک وارد عمل شد

ناسا سرانجام پس از چند نوبت تأخیر، مأموریت Swift Boost را در ۳ جولای با موفقیت پرتاب کرد. هدف اصلی این مأموریت، نجات رصدخانه فضایی نیل گرلز سویفت (Neil Gehrels Swift Observatory) است؛ تلسکوپی که به دلیل کاهش سریع‌تر از انتظار ارتفاع مدار، در معرض خروج زودهنگام از مدار زمین قرار گرفته است.

به گزارش ایتنا و به نقل از Engadget، تیم‌های عملیاتی مأموریت تاکنون موفق شده‌اند ارتباط اولیه را با فضاپیمای رباتیک LINK، ساخته شرکت آمریکایی Catalyst Space، برقرار کنند. این فضاپیما قرار است به رصدخانه سویفت متصل شود و با انتقال آن به مداری بالاتر، عمر عملیاتی این رصدخانه ارزشمند را افزایش دهد.

پرتابی متفاوت با مأموریت‌های معمول فضایی

برخلاف پرتاب‌های متداول، فضاپیمای LINK با استفاده از موشک Northrop Grumman Pegasus XL به فضا ارسال شد. این موشک نیز به زیر بدنه هواپیمای Stargazer متصل بود. هواپیما از پایگاه واقع در آتول کواجالین (Kwajalein Atoll) در جزایر مارشال به پرواز درآمد و در ارتفاع حدود ۴۰ هزار پا، موشک Pegasus XL را رها کرد. چند ثانیه پس از سقوط آزاد، موتورهای موشک روشن شدند و LINK را در مسیر ورود به مدار زمین قرار دادند.

برقراری ارتباط اولیه با LINK با موفقیت انجام شد

ناسا اعلام کرده است که نخستین هدف این مأموریت، برقراری ارتباط با فضاپیمای LINK بود که با موفقیت محقق شده است. این فضاپیما اکنون فعال شده و طی هفته‌های آینده تحت مجموعه‌ای از آزمایش‌های فنی و بررسی‌های سلامت قرار خواهد گرفت تا عملکرد سامانه پیشران، حسگرها و تجهیزات ناوبری آن ارزیابی شود.
پس از پایان این مرحله، LINK به سمت رصدخانه سویفت حرکت خواهد کرد تا عملیات اتصال را آغاز کند.

عملیات نجات سویفت چگونه انجام می‌شود؟

در مرحله اصلی مأموریت، فضاپیمای LINK با استفاده از سه بازوی رباتیک خود، رصدخانه سویفت را در مدار مهار کرده و به آن متصل می‌شود. سپس با استفاده از سامانه پیشران خود، ارتفاع مدار این رصدخانه را تا حدود ۳۷۰ مایل (حدود ۵۹۵ کیلومتر) افزایش خواهد داد.

ناسا پیش‌بینی می‌کند این عملیات بین ۱۰ تا ۱۲ هفته زمان ببرد. در صورت موفقیت، عمر مأموریتی سویفت تا حدود یک دهه یا حتی بیشتر افزایش خواهد یافت.

به گفته ناسا، اگر این مأموریت انجام نشود، رصدخانه سویفت به دلیل کاهش سریع ارتفاع مدار که در اثر افزایش فعالیت‌های خورشیدی تشدید شده است، تا پایان سال جاری از مدار خارج خواهد شد.

سویفت؛ بیش از دو دهه شکارچی انفجارهای پرتو گاما

رصدخانه فضایی نیل گرلز سویفت بیش از دو دهه است که یکی از مهم‌ترین ابزارهای مطالعه انفجارهای پرتو گاما (Gamma-Ray Bursts) به شمار می‌رود؛ پدیده‌هایی بسیار پرانرژی که از شدیدترین رویدادهای شناخته‌شده در جهان محسوب می‌شوند.

«برد سنکو»، پژوهشگر ارشد پروژه سویفت، این انفجارها را «درخشش‌های بسیار کوتاه اما فوق‌العاده پرانرژی» توصیف می‌کند که تنها در چند ثانیه، انرژی بیشتری نسبت به کل انرژی تولیدشده توسط خورشید در طول عمرش آزاد می‌کنند. دانشمندان معتقدند این رویدادها در اثر انفجار یا برخورد ستارگان بسیار پرجرم رخ می‌دهند.

به گفته سنکو، داده‌های جمع‌آوری‌شده توسط سویفت نشان داده‌اند که سنگین‌ترین عناصر جدول تناوبی، از جمله طلا و پلاتین، در چنین رویدادهای کیهانی شکل می‌گیرند.

امروزه سویفت علاوه بر انجام رصدهای علمی، نقش یک «هشداردهنده اولیه» را نیز ایفا می‌کند و هنگام وقوع رویدادهای ناگهانی در اعماق فضا، نخستین اطلاعات حیاتی را برای سایر رصدخانه‌ها و دانشمندان سراسر جهان فراهم می‌سازد.