کد مطلب: 8273
Share/Save/Bookmark
MTN در ايران و افغانستان: مسيري پرچالش، چشم‌اندازي روشن
 
دوشنبه ۳۰ مهر ۱۳۸۶ ساعت ۲۳:۲۸
 
پيش‌بيني مي‌شود كه آغاز فعاليت شركت اتصالات در ايران با دريافت مجوز اپراتور سوم همراه باشد.
رونان شيلدز به بازارهاي ارتباطات سيار نامتعارف اين كشورها، نظري انداخته و آنها را مورد بررسي قرار داده است.

فراز و نشيب‌هاي موجود در فضاي ايران و افغانستان، احتمالاً دليل خوبي براي محتاط بودن سرمايه‌گذاران خارجي در برپا كردن تجارتي مداوم در اين كشورها است.
البته، صنعت مخابرات اين كشورها توانسته است در برابر اين موارد مقاومت كند و در سال‌هاي اخير، توجه سرمايه‌گذاران خارجي را به خود جلب كند.

اپراتور آفريقاي جنوبي MTN كه شبكه‌هايي در ايران و افغانستان نصب و راه‌اندازي كرده است، در سه‌ماهة اول سال 2007، به رشد خوبي در تعداد مشتركان دست‌يافته‌ است.
رشد مشتركان ايران‌سل- MTN در سه‌ماهه اول سال 2007، 601درصد بوده است و تعداد مشتركان آن با افزايش 926هزار مشترك به 1.08ميليون كاربر رسيده است.

همچنين، در افغانستان ميزان رشد مشتركان در سه‌ماهة اول 2007، 62درصد بوده است و در اين مدت 136هزار مشترك جديد به شبكة اپراتور Areeba افغانستان اضافه شده است.
تعداد مشتركان اين اپراتور در پايان ماه مارس، 354هزار نفر بوده است.

MTN در ايران
شركت ايران‌سل-MTN كه در اكتبر سال 2006، فعاليت خود را در ايران آغاز كرده با رشد بسيار سريعي در تعداد مشتركان روبه‌رو بوده است؛ به طوري كه در طي كمتر از شش ماه فعاليت، تعداد مشتركان اين شركت به يك ميليون نفر رسيد؛
علت اصلي اين رشد سريع نيز توانايي اين شركت در گسترش شبكة خود در بيش از هفتاد شهر ايران بوده است. همين امر سبب شده است كه اين عرضه‌كننده خدمات بتواند خدمات جديدي مانند MMS و اينترنت را به كاربران خود عرضه كند.

اگرچه ARPU ماهانه ايرا‌ن‌سل- MTN در مقايسه با ARPU بين‌المللي MTN در سه‌ماهه چهارم سال 2006 بسيار كم و برابر 9دلار بود، اين اپراتور با عرضة خدمات ارزش‌افزوده توانست در سه‌ماهة اول سال 2007، ARPU خود را افزايش بدهد و با رشد 11درصدي، به 10دلار برساند.

MTN در افغانستان
در سال گذشته شركت MTN با خريد سهام شركت Investcom در افغانستان توانست به موقعيت خوبي در اين كشور دست پيدا كند.
شركت Investcom با نام تجاري Areeba در برخي از بازارهاي خاورميانه فعاليت مي‌كند.

در ماه جولاي سال 2006، اپراتور Areeba، به عنوان سومين اپراتور GSM افغانستان، عرضة خدمات خود را آغاز كرد و رقابتش را با اپراتور پيشروي بازار، روشن ، و شركت ارتباطات بي‌سيم افغان (AWCC) آغاز كرد.
از زماني كه شركت Areeba موفق شد در سال 2005 با پرداخت 40.1ميليون دلار، مجوز سوم افغانستان را از آن خود كند، بيش‌ از 140ميليون دلار در اين شبكه سرمايه‌گذاري كرده است.

اولين بار شركت Investcom در سال 2003، براي دريافت مجوز دوم افغانستان در مزايده شركت كرد و براي دريافت اين مجوز يك ميليون دلار پيشنهاد داد؛ در حالي كه اپراتور روشن 5ميليون دلار براي دريافت اين مجوز پيشنهاد داده بود.
به گفته كريم خوجا، مدير اجرايي اپراتور روشن، ‌پس از چندين سال، شركت Investcom با پيشنهادي بسيار بيشتر براي دريافت مجوز بعدي در مزايده شركت كرد و اين امر نشان‌دهنده فرصت‌هاي مناسبي است كه در بازار ارتباطات سيار افغانستان وجود دارد.

وي مي‌گويد: «طي سه سال، شركت Investcom به موفقيتي رسيده است كه ما در سال 2003 به آن دست يافتيم و حتي مي‌تواند هشت برابر مبلغي كه ما براي دريافت مجوز دوم پرداخت كرديم، براي دريافت مجوز پرداخت كند.»

شركت Areeba افغانستان معتقد است همچنان فرصت بسيار مناسبي در بازار ارتباطات سيار افغانستان وجود دارد.
كازر نجمي ، مدير بخش بازاريابي Areeba افغانستان، مي‌گويد: «ما پيش‌بيني مي‌كنيم تا پايان سال 2007، تعداد كاربران ارتباطات سيار به افغانستان حدود 3.6 الي 4ميليون مشترك برسد كه اين رقم تقريباً دو برابر تعداد فعلي كاربران تلفن همراه (4،2 ميليون نفر) در اين كشور است.»

زماني كه اپراتور Areeba در سال 2005 مجوز اپراتور سوم را دريافت كرد، ضريب نفوذ تلفن همراه در افغانستان 3.3درصد بود، ‌و پس از دريافت اين مجوز، اين اپراتور تلاش كرد كه به سرعت تعداد مشتركان شبكة خود را افزايش دهد.
ضريب نفوذ ارتباطات سيار افغانستان در جولاي سال 2006 كه Areeba وارد بازار شد برابر 4.5درصد بود و اكنون به 6.45درصد رسيده است.

مشكلات بازار
در حال حاضر، شبكة Areeba در 19 استان از 35 استان افغانستان فعال است و تا پايان ماه جولاي سال 2007، همچنان اين شبكه گسترش خواهد يافت و تقريباً همة شهرهاي كوچك و بزرگ افغانستان را تحت پوشش قرار خواهد داد.
نجمي در اين باره مي‌گويد: «به علت چالش‌هاي امنيتي كشور افغانستان، توسعة زيرساخت در برخي از بخش‌هاي افغانستان تقريباً غيرممكن است؛ زيرا برخي از مناطق در كنترل دولت نيستند.»

ميزان ARPU شركت Areeba در طول سه‌ماهه اول سال 2007، كاهش داشته و از 14دلار به 12دلار رسيده است؛ نجمي در اين زمينه اظهار مي‌كند كه بازار افغانستان يكي از بازارهايي است كه ARPU نسبتاً كمي دارد و آنچه كه سرمايه‌گذاران را مشتاق به فعاليت و سرمايه‌گذاري در اين بازار مي‌كند، فقط سطح پايين ضريب نفوذ تلفن همراه است.

راه‌هاي موفقيت
در افغانستان اپراتورهاي روشن و AWCC به ترتيب داراي 48 و 35درصد از سهم بازار هستند و اپراتور Areeba نيز با در اختيار داشتن 17درصد از سهم بازار، در رتبة سوم قرار دارد.
نجمي مي‌گويد: «پيشرفت ما در طول چند ماه اخير بسيار چشمگير بوده است و از سه‌ماهة چهارم سال 2006 تاكنون، توانسته‌ايم 220هزار مشترك جديد را جذب كنيم و تعداد مشتركان خود را افزايش دهيم.»
وي همچنين اذعان مي‌كند كه رشد مستمر تعداد مشتركان به منظور دستيابي به هدف اصلي اين اپراتور كه رسيدن به بيشترين سهم تعداد مشتركان ارتباطات سيار در بازار است، در حال پيشرفت است.

طبق گزارش Areeba، حدود 98درصد از مشتركان Areeba در افغانستان، مشتركان خدمات اعتباري هستند.
اين شركت معتقد است كه بهترين و مطمئن‌ترين راه دست‌يابي به موفقيت‌ برتر در بازار ارتباطات سيار، استفاده از قابليت‌هاي بازار پرمشتري خدمات اعتباري است.

نجمي در اين مورد مي‌گويد: «فعاليت‌هاي ما در بازار بر افزايش ارزش خد‌مات متمركز شده است. از زمان آغاز فعاليت ما در افغانستان، 100ميليون دلار براي اين كار سرمايه‌گذاري كرده‌ايم و بيشتر اين سرمايه‌گذاري براي رسيدن به هدف اصلي ما كه ايجاد اطمينان در بازار است، صرف شده است.»

طبق گزارش اين اپراتور، مانع اصلي جذب و استقبال كاربران افغان، ناكارامدي خدمات شبكه اعتباري در افغانستان است.
نجمي پيشتر اذعان كرده بود سيستم‌هاي قبلي سبب ايجاد هزينه‌هاي اضافي براي مشتريان و در نتيجه انصراف آنها از استفاده از تلفن همراه مي‌شود.

نجمي مي‌گويد: «راه‌حل ما براي حل اين مشكل اين است كه شبكه، پيامي را به كاربران ارسال كند و تعرفه‌هايي را كه كاربران بايد بپردازند با جزييات كامل شرح دهد و ميزان اعتبار باقيمانده كاربران را نيز به اطلاع آنها برساند. اين خدمات شفاف سبب مي‌شود كه به طور مستمر با كاربران خود در تماس باشيم؛ همچنين سبب جلب اطمينان كاربران مي‌شود.»

علاوه بر اين، Areeba براي تازه‌واردان به بازار، تعدادي خدمات ارزش‌افزوده ارائه كرده است. اين خدمات شامل يك بسته آغاز‌كننده است كه خدمات رايگان SMS را عرضه مي‌كند و داراي ساختار قيمتي ثانيه‌اي است، همچنين Areeba به عرضه خدمات اضافي ديگري پرداخته است كه به كاربران امكان مي‌دهد با ارسال يك SMS، يك تماس رايگان درخواست كنند.

با توافقات زيادي كه در حال انجام است، شركت Areeba ادعا كرده است كه به اولين اپراتوري تبديل خواهد شد كه سيستم «پرداخت هزينة ثابت بدون هيچ هزينة اضافي براي تماس مشتركان با شبكه‌هاي رقيب» را راه‌اندازي خواهد كرد.

به گفتة نجمي تا پيش از اين، تعداد زيادي از كاربران افغانستان مجبور بودند براي جلوگيري از ايجاد هزينه‌هاي اضافي تماس به شبكه‌هاي ديگر، دو سيم‌كارت و تلفن همراه جداگانه داشته باشند.
ترجمه: سلامه پروين