حول حالنا
در اواخر اسفندماه سال 84 در معيت آقاي سعيدي، رييس سازمان نظام صنفي رايانهاي کشور خدمت جناب آقاي دکتر سليماني، وزير محترم ارتباطات و فناوري اطلاعات شرف ياب شدم. وقتي موضوع عدم وجود برنامه در حوزه فناوري اطلاعات و نداشتن ساز و کار مشخص و افراد توانمند براي دستيابي به اهداف پيشبيني شده در برنامه چهارم خدمت ايشان مطرح گرديد، جناب سليماني به اين مضمون فرمودند: «اشکال شما اين است که مسايل و مشکلات را مطبوعاتي و رسانهاي ميکنيد. قدري سکوت پيشه کنيد تا فضاي لازم براي حل مشکلات فراهم گردد.»
نزديک به يک سال پس از برگزاري آن نشست و در حالي که نه تنها مشکلات سال 84 حل نشد و رکود در سال 85 نيز ادامه يافت و کارنشناسي مديران حوزه فناوري اطلاعات باعث شد که در بودجه 86 نيز اوضاع بدتري حتي از سال 85 ترسيم گردد، رييس سازمان در نامهاي خطاب به وزير، وضعيت اسفناک بخش خصوصي حوزه فناوري اطلاعات را که قرار است بر اساس رهنمودهاي مقام معظم رهبري سکان هدايت اقتصاد اين حوزه را بر عهده داشته باشند، منعکس نمود.
اما از طريق مطبوعات مطلع شدم که آقاي رياضي در مقام پاسخ بر آمده و نکاتي را متذکر شدهاند. فرصت را مغتنم شمرده و درخصوص مطالب ايشان، چهار نکته را بيان ميدارم.
1- حضور در جايگاه ناعادلانه
پس از برگزاري اولين انتخابات مجلس شوراي اسلامي که شهيد رجايي و رجوي (سرکرده گروهک منافقين) نيز از کانديداهاي آن بشمار ميآمدند، مرحوم رجايي حايز اکثريت آرا شده و رجوي انتخاب نشد. سرکرده گروهک منافقين ادعا کرد که آراي او به خاطر تشابه اسمي به شمار آراي آقاي رجايي افزوده اند. شهيد رجايي در پاسخ به وي گفت: من داراي سرمايه زيادي نيستم که بتوانم هزينه انتخابات مجدد را بدهم. خانهاي دارم که ميتوانم آن را بفروشم و در اختيار وزارت کشور قرار دهم تا يک انتخابات ديگر بين من و آقاي رجوي برگزار شود و هر کس که برنده اين انتخابات شد، ميپذيرم.
آقاي مهندس رياضي در بخشي از جوابگويي خود به نامه رئيس سازمان نظام صنفي رايانهاي کشور که خطاب به وزير ارتباطات نوشته شده و در آن عملکرد دبيرخانه شوراي عالي فناوري اطلاعات و اصولاً مديريت فناوري اطلاعات در کشور را مورد انتقاد قرار داده، آورده است: «اما شماري از مديران اين تشکل مدتهاست در فضاي ناعادلانه بر صندلي رياست تکيه زدهاند ... اين افراد ميکوشند بيکفايتي خود را به مسئولان دولتي نسبت دهند ...». اين جانب نيز مانند ساير مديران نظام صنفي رايانهاي کشور که خود را از خدمتگزاران صنف ميدانيم، ظاهراً بايد مخاطب فرمايشات آقاي رياضي باشيم. به وسيله نگارش اين مکتوب، آمادگي خود را براي فروش منزل مسکوني خود جهت تامين هزينههاي برگزاري يک انتخابات و سنجش مقبوليت ميان خود و آقاي رياضي در صنف اعلام ميدارم.
اعلام زمان برگزاري، برگزارکننده و همه شرايط نيز بر عهده آقاي رياضي باشد تا پس از انتخابات، هيچگونه شبههاي حداقل براي ايشان مطرح نباشد.
2- عدم استدلال منطقي
ايشان در ادامه پاسخگويي خود اظهار داشتند: «بعضي (سازمان نظام صنفي رايانهاي کشور) به جاي انتقاد سازنده از مسئولان دولتي و استناد به آمار و ارقام از منظر تخصصي و علمي متاسفانه به شعر و گزافهگويي پناه بردهاند، زيرا از استدلال منطقي عاجزند.»
خدمت ايشان و همه دستاندرکاران حوزه فناوري اطلاعات و ارتباطات ميرسانم که مجله تکفا شماره چهارم سال 85 اختصاص به بررسي عملکرد مديران دولتي حوزه فناوري اطلاعات طي سالهاي 84 و 85 داشته است که مجله آن در دبيرخانه سازمان و فايل الکترونيکي آن بر روي سايت سازمان به نشاني www.irannsr.org موجود ميباشد و براي کسب استدلالات علمي و تخصصي مشتاقان مي توانند به نشاني فوق مراجعه و از آن استفاده نمايند.
هر چند جناب رياضي برخلاف چند شماره اخير که در هر شماره مجله تکفا گفتگو داشتند، در شماره مخصوص بررسي عملکرد مديران دولتي حوزه IT و پاسخگويي به آن ، از انجام مصاحبه با اين ماهنامه امتناع ورزيدند.
3- وجود نارضايتي در صنف
همچنين ايشان اظهار داشتهاند: «به علت درهم آميختن اغراض شخصي و منافع گروهي يک يا دو نفر ناخرسندي خيلي از شرکتهاي بخش خصوصي را فراهم کرد. کما اينکه اعضاي اين تشکل با مراجعه به دبيرخانه شورا، خواستار اخذ تصميم جدي براي رفع موانع همکاري بخش خصوصي با دبيرخانه شوراي عالي فناوري اطلاعات شدند.»
البته ترديدي نيست که عملکرد مديران سازمان نظام صنفي رايانهاي کشور تؤام با اشکالاتي ميباشد. به نظر بنده همين که سازمان نتوانسته است پس از يکسال و نيم پيگيري و تلاش، رياضتي تلخ را از حوزه فناوري اطلاعات بزدايد، خود نشان بر عملکرد ناکامل مديران سازمان است. اما جاي تعجب اينجاست وقتي که سازوکاري بر سازمان حاکم است که اعضاي آن ميتوانند در کارگروهها، کميسيونها، هياتمديرههاي استاني، شوراي مرکزي و مجامع عمومي سازمان و حتي در سطح رسانهها، عملکرد مديران صنف را به چالش بکشانند که در بسياري موارد نيز اينچنين ميکنند، چه نيازي است که در پشت درهاي بسته و آن هم با يک مقام دولتي مسائل خود را مطرح نمايند. با توجه به انسجام و وحدت بينظيري که در صنف وجود دارد، وقوع اين عمل و مراجعه برخي از شرکتها به آقاي رياضي را امري بسيار بعيد ميدانم، مگر آنکه عدهاي قليل خواسته باشند به جهت کسب منافع مادي، زبان به غيبت از نمايندگان خود در صنف گشوده تا خان را خوش آيد. در هر حال بيان اسامي اين افراد و ذکر نکاتي را که خدمت ايشان معروض داشتهاند، ميتواند به شفافيت روابط بين دولت و بخش خصوصي کمک نموده و همچنين جناب رياضي را از مظان بيان مطالب مبهم و غيرشفاف، مبرا سازد.
4- تفرقه بيانداز
معاون محترم فناوري اطلاعات وزارت ICT در بخش ديگري از سخنان خود گفته است: «در شوراي عالي فناوري اطلاعات، حوزه ويژهاي به منظور پيگيري تعامل با بخش خصوصي تاسيس و با تلاشهاي بيوقفه و ارتباط با تشکلهاي بخش خصوصي، در حال رايزني و انعکاس نظرات بخش خصوصي به شورا است...»
عليرغم آنکه تاسيس سازمان نظام صنفي رايانهاي کشور به صراحت قانون مصوب مجلس و آييننامه دولت براي ساماندهي و نظمبخشي به فعاليتهاي فناوري اطلاعات در حوزههاي سختافزار، نرمافزار و شبکههاي اطلاعرساني مورد تاکيد قرار گرفته و اين سازمان به عنوان نقطه تعامل بخش خصوصي با بدنه اجرايي کشور مشخص شده است و اين مهم بارها چه از طريق شفاهي و چه به صورت نامههاي محرمانه و غيرمحرمانه و با طرح مباحث حقوقي و مستندات قانوني به سمع و نظر ايشان رسيده است، ولي باز شاهد آن هستيم که ايشان از عبارت خلاف قانون و نخنماي «تشکلهاي بخش خصوصي» استفاده کردهاند.
از شخصي که وظيفه دولت را علاوه بر سياستگزاري و نظارت، هدايت بخش خصوصي نيز ميداند، شنيدن سخنان اينچنين، بسيار عجيب نمينمايد؛ زيرا آن مثل معروف انگليسي ميگويد: براي آنکه بتوانيد (هدايت و) حکومت کنيد، بايد تفرقه بياندازيد. عوامل مطيع و گوش به فرماني ولو اندک را در بخش خصوصي بيابيد و با تمسک به آنها، فضاي منسجم و يکپارچه صنف را متفرق جلوه داده و خواستار هدايت آنها گرديد.
هرچند با توجه به شناخت قبلي که از ديانت ايشان داشتم طرح برخي موارد شبههناک در مصاحبه آخر جناب آقاي مهندس رياضي برايم عجيب بود، ولي کماکان ايشان را متدين و معتقد به مباني ديني ميدانم. عملکرد نيمه دوم سال 84، سال 85 و دورنماي ترسيم شده براي حوزه مسئوليت ايشان در بودجه سال 86 نشان ميدهد که حضرت ايشان مرد ميدان هدايت سکان فناوري اطلاعات کشور نيست. همان اعتقادات ديني ايشان بايد نهيبي باشد تا در آستانه سال نو و وقت خانهتکاني دلها و تغيير در رفتارها به خود آمده و با برخاستن به موقع از جايگاه خود، فضا را براي تصميمگيري دوست قديمي و همشهري خود آسانترکرده تا شايد بهار فناوري اطلاعات بار ديگر از پس زمستان سخت 85 فرا رسد.
سهيل مظلوم واجاري
نايب رئيس سازمان نظام صنفي رايانهاي کشور