نخستين جشنواره توليد و ساماندهي محتواي الكترونيكي ( تسما )‌كه به مدت 4 روز و پس از فعاليت شوراي سياستگذاري آن در جريان بود، در حالي امروز به كار خود پايان مي دهد كه مسوولان اجرايي آن تا پيش از اين با اهتمام‌هايي كه در زمينه برپايي آن داشتند، تصور مي‌كردند با استقبالي در خور توجه روبه‌رو شود كه البته چنين نشد.

فناوران – برگزاري نمايشگاه و جشنواره‌هاي تخصصي در ايران همواره با چالش‌ها و كمبودهايي مواجه بوده است، در پاره‌اي مواقع كفه ترازوي اين خلاءها معطوف به دولت و در بعضي مواقع متوجه بخش خصوصي است.
اگر چه در برگزاري «نخستين‌»ها همواره خلاءها جلوه بيش‌تري مي‌يابد كه اين به دليل ترديد و نبود تمركز در نحوه برگزاري و اهدافي است كه از برپايي نمايشگاه يا جشنواره دنبال مي‌شود. تسما نيز از اين قائده مستثني نبود. اما تا حدودي علت كاستي‌ها دربرگزاري چنين جشنواره‌اي با ساير نمايشگاه‌ها و جشنواره‌هاي تخصصي در اين زمينه متفاوت بوده است.

اميد مي‌رفت كه امسال بخش خصوصي به همراه دولتي‌ها با ايجاد تفاهمي مشترك بر سر يك موضوع و هدف، در يك نمايشگاه حضور پيدا كنند؛ آرزويي كه به نظر مي‌رسد همچنان بايد در قالب آرزو باقي بماند.

نبود اطلاع‌رساني و تبليغات مناسب، ترديد در اهداف برگزاري و برخي سياست‌هايي كه در سطح كلان كشور اتخاذ شد، تاثير خود را بر برگزاري اين جشنواره گذاشت.‌ مسوولان برگزار كننده نيز با بيان دلايل خود سعي در توجيه برخي مسايل داشتند كه بعضا قابل پذيرش است.‌دكتر حميد شهرياري، دبير شوراي عالي اطلاع‌رساني در اين باره مي‌گويد: با توجه به نوپا بودن محتواي الكترونيكي، نمي‌توان منتظر استقبال قابل توجهي از جشنواره تسما بود.‌وي مي‌افزايد: اگر چه بهتر بود اين نمايشگاه همزمان با نمايشگاه كتاب برگزار مي‌شد تا به اين واسطه توجه مردم به اين حوزه جلب شود.‌حجت‌الاسلام سعيد سالاريان، دبير اجرايي جشنواره نيز معتقد است، بيش‌تر هدف از برگزاري جشنواره فراهم آوردن محيطي تخصصي براي تبادل نظر بين شركت‌ها بود.

اما در مقابل اظهارات سالاريان، حضور برخي شركت‌هاي غير تخصصي باعث بروز شك و ترديد در اهداف برگزاري است.

تسما در بي‌خبري
اطلاع‌رساني ضعيف و نه چندان خوب از جشنواره تسما يكي ديگر از عوامل حضور كمرنگ مردم و حتي مسوولان در روزهاي برگزاري چنين جشنواره‌اي بود. مساله‌اي كه هم شركت‌كنندگان و حتي مسوولان اجرايي نسبت به آن اذعان داشتند.

سالاريان در اين باره مي‌گويد: اطلاع‌رساني محيطي براي جشنواره در دو مرحله انجام شد. اما براي مرحله دوم كه نصب بيلبوردها و پخش تيزر بود با مشكلاتي مواجه شديم. از جمله اينكه وقفه‌اي كه براي دريافت مجوز از شهرداري ايجاد شد، بر روي اطلاع‌رساني تاثيرگذار بود. همچنين با وجود تمامي مكاتبات صورت گرفته با صدا و سيما براي پخش تيزر تبليغاتي، اما هيچ پاسخ قانع‌كننده‌اي مبني بر پخش نشدن آن ارايه نشد.

سايه سنگين ادغام بر روي تسما
اما موضوع مهم‌تر و شايد تاثيرگذارتر كه باعث عدم استقبال مناسب و همچنين عدم حضور برخي نهادهاي دولتي متولي و همچنين سازمان‌هاي خصوصي تاثيرگذار شد، مساله ادغام شوراي عالي اطلاع‌رساني بود. شايد از يك سال پيش كه بحث برگزاري جشنواره تسما مطرح شد، كمتر كسي پيش‌بيني مي‌كرد كه در تابستان امسال دولت در اتخاذ سياست‌هاي كلان خود، تصميم به ادغام 6 شورا، كه چهار شوراي آن به صورت مستقيم در حوزه فناوري اطلاعات بود بگيرد.
بر همين اساس سازمان‌هاي دولتي و نهادهاي متولي اغلب با درك اين موضوع كه متولي برگزاري جشنواره تسما، شوراي عالي اطلاع‌رساني است، قول همكاري و شركت در نمايشگاه را دادند؛ اما پس از خبر ادغام شوراها، اين شبهه به وجود آمد كه به راستي متولي برگزاري جشنواره چه نهادي است؟ آيا تسما خود دبيرخانه‌اي مستقل دارد يا خير؟

دكتر شهرياري در اين باره مي‌گويد: خبر ادغام شورا باعث بروز تنش‌هايي در نحوه حضور سازمان‌هاي دولتي شد. برخي از حاميان عقب‌نشيني كردند و برخي نهادهاي دولتي به دليل پاره‌اي مسايل سياسي از مشاركت در جشنواره صرف‌نظر كردند.
سالاريان نيز در اين باره مي‌افزايد: شبهه ايجاد شده از اين جهت بود كه در عنوان برگزار كننده جشنواره نام شوراي عالي اطلاع‌رساني ذكر شده اما در واقع دولت خبر از ادغام شورا مي‌دهد.‌ وي ادامه مي‌دهد: اين امر موجب طرح اين سوال در ذهن نهادهاي دولتي شد كه پس از شركت در جشنواره با توجه به سياست‌ جديد دولت چه برخوردي با آنها صورت خواهد گرفت.‌ سرانجام اينكه اين جشنواره نيز همانند ساير جشنواره‌ها و نمايشگاه‌ها خالي از حاشيه نبود.

عدم استقبال مسوولان براي بازديد از نمايشگاه، شركت نكردن سازمان نظام صنفي رايانه‌اي و صنف صادركنندگان نرم‌افزار به عنوان دو نهاد بخش خصوصي تاثيرگذار و همچنين جاي خالي وزارت ارتباطات، وزارت ارشاد و صدا و سيما به عنوان نهادهاي ذي‌ربط در امور توليد محتوا از جمله اين موارد بودند.

جشن بادكنك‌ها در حاشيه تسما
جالب اينكه اگر ساعت پاياني را براي بازديد نمايشگاه انتخاب مي‌كرديد، حضور كودكان با نقاشي‌هايي از حيوانات بر روي چهره‌هاي‌شان و بادكنك‌هايي كه به شكل‌هاي مختلف درآمد بود، توجه همه را به خود جلب مي‌كرد.

البته چندان غافلگير كننده هم نبود، چون در كنار جشنواره تسما و در سالن كناري آن كه نشست‌ها برگزار مي‌شد، جشنواره خاله ستاره براي كودكان برپا شده بود. كه اين امر باعث مي‌شد تا حدودي از خلاء كمبود استقبال كننده بكاهد.