ايتنا- وزارت ارتباطات و فناوري اطلاعات درصدد ايجاد نظام مهندسي فناوري اطلاعات کشور و ارائه آن به مجلس است که با انجام اين امر تحولي اساسي در زمينه فن‌آوري اطلاعات در کشور رخ خواهد داد.

علي ناصري - مديرکل دفتر امور زيربنايي وزارت ICT - كه در نشست تخصصي پورتال‌هاي سازماني سخن مي‌گفت، با بيان ان مطلب به بررسي 2000 سايت اشاره کرد و گفت: شاخص‌هاي ارزيابي در دولت الکترونيکي در دنيا در سه بخش زيرساخت ارتباطي، نيروي انساني و پورتال‌ها دسته‌بندي شده که در مورد پورتال‌ها، قاعده و استاندارد خاصي در دستگاه‌ها رعايت نمي‌شود و با توجه به اينکه پورتال نمود بيروني سازمان در فضاي سايبر است ولي دستگاه‌ها و سازمان‌ها فرقي بين پورتال و وب سايت قائل نيستند.

ناصري همچنين به لزوم تدوين استانداردهاي خاص جهت پورتال‌هاي دسته‌هاي مختلف صنعتي، سلامت و آموزشي به صورت مجزا اشاره کرد. در ادامه سجاد مروجي - دبير نشست - به تفاوت واژه پورتال و وب سايت اشاره کرد و گفت: تفاوت اين دو در هدف و محتواي آن‌ها است؛ يک وب سايت يک پورتال است اگر انتقال و ارسال اطلاعات از چندين منبع مستقل به اين دروازه واحد سازماني امکان پذير باشد به‌صورتي که منابع لزوما به پورتال متصل نباشند و کاربران در دسترسي به اطلاعات و سرويس‌ها محدود نبوده و با دسترسي به نقطه‌اي واحد از خدمات الکترونيکي استفاده کنند.

به گفته او از ديگر تفاوت‌هاي مهم پورتال و وب‌سايت اختصاصي کردن و شخصي‌سازي پورتال توسط کاربران است كه امکان تغييرات مورد نظر کاربر كه در دسترسي به محتوا و خدمات الکترونيک كه به صورت غيرمتمرکز بر محتوا و سازگار با نيازهاي مخاطب را بوجود مي‌آورد، محتوا و خدمات الکترونيکي در پورتال بر اساس نقش کاربران و مخاطبان قابل سفارشي‌سازي است که اين امر در وب سايت‌ها به‌صورت ابتدايي، محدود و متمرکز بر محتوا است، پورتال چارچوبي واحد و يکپارچه براي دسترسي به اطلاعات و خدمات الکترونيکي فراهم آورده و به‌عنوان گامي مهم در جهت تحقق دولت الکترونيک محسوب مي‌شود.

وي افزود: دستورالعمل‌ها و آئين‌نامه‌هاي زيادي در اين در طول چند سال گذشته درباره ويژگي‌ها و خصوصيات پورتال‌ها و وب سايت‌ها توسط دستگاه‌هاي ذيربط اعلام شده است، اما به علت عدم آگاهي و فرهنگ‌سازي مناسب در سازمان‌ها و دستگاه‌ها،‌ بسياري از سايت‌هاي طراحي و راه‌اندازي شده، فاقد هرگونه مشخصه و قابليت‌هاي لازم به‌عنوان چارچوبي مناسب براي ارائه خدمات الکترونيکي هستند.

مروجي گفت: متاسفانه اين عدم آگاهي و تبليغات بازاري محصولات ناکارآمد موجب تغييرات عمده يا جايگزيني محصولي جديد در کوتاه مدت مي‌شود که هزينه‌هاي سنگيني را بردوش سازمان‌ها تحميل مي‌کند و به عنوان نقطه ضعف مهمي در زمينه خدمات دهي يکپارچه الکترونيکي مطرح است.

وي ادامه داد: در اين راستا بايد استانداردها و قابليت مورد نياز در قراردادهاي مذکور به طور دقيق ديده و از مشاوران و ناظران خبره در اين خصوص استفاده شود. در ادامه شاهپري - نماينده معاونت توسعه مديريت و سرمايه انساني رياست جمهوري - به تشريح سوابق اين امر مبني بر مصوبه هيات وزيران در زمينه دولت الکترونيکي در سال 81 و وب سايت‌هاي دستگاه‌هاي دولتي پرداخت و با اشاره به رعايت نشدن استانداردهاي دامنه‌ها توسط دستگاه‌هاي دولتي در آن زمان اشاره کرد و گفت: با مشخص شدن دامنه‌ها و ارائه آن به صورت رايگان به مدت پنج سال اين امر بهبود خوبي پيدا کرد و با پرداخت بودجه وب، راه‌اندازي سايت‌ها تا 70 درصد توسط سازمان مديريت مسير نسبتا مناسبي به‌وجود آمد.

او همچنين با اشاره به مدل سازمان ملل و گارتنر در اين خصوص گفت: ايران در اين مدل در رتبه 108 قرار دارد که در فاز پنح اين مدل يکپارچگي کليه دستگاه‌ها و سازمان‌ها به لحاظ سرويس‌ها و خدمات لحاظ شده است؛ در سال گذشته نيز اين معاونت رياست جمهوري بخشنامه‌اي را درباره شاخص‌هاي طراحي، ساختار و محتوايي در جايگاه‌هاي اينترنتي ابلاغ کرد که در راستاي اين مدل است.

محمدي‌فر - مدير طرح و برنامه مرکز فن‌آوري اطلاعات وزارت بهداشت - هم به تجميع وب سايت‌هاي مختلف در حوزه هاي وزارت بهداشت و دسترسي آن‌ها توسط پورتال وزارت بهداشت در سال گذشته اشاره کرد و ادامه داد: پورتال‌هاي سلامت داراي خصوصيات ويژه‌اي هستند و يکي از فعاليت‌هاي اصلي پيش روي اين مرکز، تجميع خدمات الکترونيکي سلامت و ارائه آن‌ها به صورت يکپارچه توسط پورتال اين وزارتخانه است که توسط کمتر دستگاهي اين فعاليت انجام پذيرفته است.

اوسطي - رئيس دانشگاه آزاد ملارد - به نگرش مديريت جوان در اين زمينه اشاره کرد و گفت: با توجه به اينکه تکنولوژي‌هاي جديد، نسل جديد را نيز براي اجرا و پياده‌سازي طلب مي‌کند، لزوم استفاده از نيروهاي جوان و دانشگاهي و استفاده از دانشگاه‌ها به عنوان بازوي مشاوره‌يي و دانشگاهي در حوزه‌هاي تخصصي فن‌آوري وجود دارد.

وي پورتال‌هاي دانشگاهي و تعاملي را دريچه اصلي به سوي آموزش مجازي دانسته و گسترش علم و فن‌آوري بدون توجه به مرزهاي جغرافيايي را مبتني بر راه‌اندازي و توسعه پورتال‌ها با توجه به شاخص‌ها و استانداردهاي جهاني بيان کرد.

عبداللهي فرد - عضو هيات علمي دانشگاه - گفت: با ارتباط صنعت و دانشگاه و آموزش‌هاي لازم به نسل دانشگاهي و فارغ التحصيل، دانشگاه‌ها مي‌توانند بازوي اجرايي و مشاوره مناسب و کارامدي براي سازمان‌ها و دستگاه‌ها باشند و مشکل مشاوران تخصصي در مسائل مهمي ازجمله پورتال‌هاي دستگاه‌ها و سازمان‌ها را حل كنند که مسلما کارامدي بالاتر و هزينه پايين‌تري براي دستگاه‌ها و سازمان‌ها به ارمغان خواهد آورد.

مماني - مدير سيستم‌ها و فناوري اطلاعات شركت امداد خودرو ايران - هم به لزوم اطلاع‌رساني و فرهنگ‌سازي در حوزه پورتال‌هاي سازماني اشاره کرد و گفت: هنوز بسياري از سازمان‌ها از تفاوت‌هاي اين دو مطلع نيستند. همچنين لزوم انتقال تفکر و فرهنگ استفاده از تکنولوژي قبل از انتقال آن احساس مي‌شود و اينکه بايد با راه‌اندازي پورتال واقعي، مراجعه حضوري به سازمان‌ها به شکل قابل توجهي کاهش پيدا کند اهميت دارد.

ترکمندري - نماينده مرکز فن‌آوري اطلاعات سازمان خدمات درماني نيروهاي مسلح - هم بيان کرد: ضعف در فرهنگ‌سازي در خصوص تکنولوژي‌هاي جديد از درون سازمان نشات مي‌گيرد، اگر در سازمان اعتقاد راسخ به ارائه خدمات الکترونيکي به مخاطبان وجود نداشته باشد به تبع روي مخاطبان نيز تاثير مي‌گذارد که نمونه آن را مي‌توان به استفاده از پورتال‌هاي سازماني و ارائه خدمات الکترونيکي از اين درگاه مشاهده کرد.

به گفته او مهندسي فرآيندها به‌عنوان پيش نيازي براي الکترونيکي کردن خدمات است و امري لازم جهت خدمت کارامد از طريق پورتال به شمار مي‌رود، همچنين عدم اولويت‌بندي ضرورت‌هاي روز جامعه از مشکلات اساسي دولت الکترونيک است. در ادامه سليماني‌زاده از صندوق ضمانت سرمايه‌گذاري صنايع کوچک وزارت صنايع، اطلاعات را به عنوان مهمترين بخش در پورتال‌ها و همچنين عاملي حياتي در دولت الکترونيکي بيان کرد.

حاجي‌پور از سازمان انرژي‌هاي نوين، فراهم شدن زيرساخت‌هاي اجتماعي را با نشر فرهنگ ديجيتال امکان‌پذير خواند که مهمترين عامل در فرهنگ‌سازي براي استفاده از خدمات دولت الکترونيک و استفاده از پورتال‌ها است. در پايان نشست كه با حضور نمايندگان سازمان‌هاي مختلف و با محورهاي بررسي ابعاد مختلف اهميت تفاوت‌هاي پورتال و وب‌سايت، بررسي مشکلات موجود پورتال‌هاي سازماني و راهکارهاي کارآمدسازي در نمايشگاه رسانه‌هاي ديجيتال برگزار شد، دبير نشست با جمع‌بندي مباحث مطرح شده و با تاکيد بر لزوم آموزش‌ها و اطلاع‌رساني لازم درباره به‌کارگيري قابليت‌ها و ويژگي‌هاي پورتال براي ارائه خدمات الکترونيکي يکپارچه و مطمئن به مخاطبان به ابعاد استانداردسازي، تعريف فرآيندها در اين حوزه نيز اشاره كرد.