برخی تحلیل‌گران بازار پیش‌بینی می‌کنند که در کشورهای توسعه‌یافته، خطوط ثابت تلفنی مبتنی بر NGN تا سال 2012 و شبکه‌های تلفن‌همراه مبتنی بر NGN تا سال 2020 راه‌اندازی خواهد شد. اتحاديه جهاني مخابرات (ITU) نیز پیش‌بینی کرده که تا سال 2008 دست‌کم 50 درصد انتقال اطلاعات در سیستم‌های مبتنی بر فناوری ارتباطات و اطلاعات از طریق شبکه‌های IP صورت پذيرد.

رقابت رگولاتورها براي پياده‌سازي NGN
مترجم: ميثم لطفي- دنياي كامپيوتر و ارتباطات
مخابرات در نقطه عطفي قرار دارد: مهاجرت به NGN، نسل آتی شبکه‌ها؛ شبكه‌اي كه تمام فعالیت‌های آن توسط پروتکل‌های اینترنتی(IP) انجام می‌شود و تغيير شبكه‌هاي مخابراتی و ارتباطی از حالت «یک شبکه، یک سرویس» به نسل آتی این خدمات به صورت «یک شبکه، چند سرویس». NGN می‌تواند از چندین فناوری مختلف نظیر سیستم‌های بی‌سیم، تلفن‌همراه، فیبرهای نوری و کابل‌های مخابراتی و ... در آن واحد استفاده کند.

در حال حاضر کارشناسان می‌کوشند از شبکه‌های سنتی تلفن‌های ثابت، نسل آتی شبکه‌های مخابراتی را راه‌اندازی کنند تا از این طریق بتوان امکان پخش برنامه‌های تلویزیونی، برقراری تماس‌های صوتی و دسترسی به اینترنت پرسرعت فراهم شود. برخی تحلیل‌گران بازار پیش‌بینی می‌کنند که در کشورهای توسعه‌یافته، خطوط ثابت تلفنی مبتنی بر NGN تا سال 2012 و شبکه‌های تلفن‌همراه مبتنی بر NGN تا سال 2020 راه‌اندازی خواهد شد. اتحاديه جهاني مخابرات (ITU) نیز پیش‌بینی کرده که تا سال 2008 دست‌کم 50 درصد انتقال اطلاعات در سیستم‌های مبتنی بر فناوری ارتباطات و اطلاعات از طریق شبکه‌های IP صورت پذيرد.

رقابت سازمان‌هاي تنظيم مقررات
بسیاری از سازمان‌های تنظیم مقررات مخابراتی در جهان سعی می‌کنند از طریق تفاوت‌های فنی بین سوئیچ‌های مداری و سوئیچ‌های بسته‌ای با یکدیگر به رقابت بپردازند، این در حالی است که بسیاری از مراکز مخابراتی جهان امروزه استفاده از سوئیچ‌های مداری را بهتر می‌دانند. NGN در بیشتر مواقع از ترکیب تجهیزات مخابراتی و امکانات اینترنتی فراهم می‌شود. به هر حال باید توجه داشت كه مدل‌های ارائه شده توسط سازمان‌‌هاي تنظيم مقررات مخابراتي، معمولا تفاوت‌‌های فراوانی با مدل‌های تعریف شده برای زیرساخت‌های اینترنتی دارد. اما چه مدلی برای راه‌اندازی این سیستم کاربردی مناسب است؟

سازمان‌هاي تنظیم مقررات مخابراتي معمولا مجبور می‌شوند از بین دو مدل پیشین (ex ante) و پسین(ex post) یکی را انتخاب کنند. در مدل پيشين، معمولا پیش از آنکه یک سرویس وارد بازار شود، رقابت‌های فراوانی بین بهره‌برداران مخابراتي صورت می‌گیرد و باعث ایجاد فضای مناسبی برای عرضه خدمات بهتر می‌شود. برای مدل پسين که در آن رقابت کمتری صورت می‌گیرد، قانون ویژه‌ای مقرر نمی‌شود و قانون‌گذاران سعی می‌کنند با گذر زمان قوانین لازم را برای آن در نظر بگیرند و مشکلات آن را از میان بردارند.

در برخی کشورها قانون‌گذاران، مراکز عرضه‌کننده خدمات مخابراتی را مجبور می‌کنند تا به شبکه‌های اصلی آنها دسترسی داشته باشند تا از این طریق رقابت بیشتری بین آنها صورت گیرد. اما باید توجه داشت که استفاده از شبکه NGN که به سرمایه‌گذاری‌های وسیع شركت‌هاي بهره‌بردار (اپراتور) نیازمند است می‌تواند شبکه‌های جدید مبتنی بر IP را در اختیار همگان بگذارد و اجبار برای دسترسی به شبکه‌های داخلی شركت‌هاي بهره‌بردار را از بین ببرد.

برای آنکه این اجبار به ضرر شركت‌هاي بهره‌بردار نیانجامد، در برخی مواقع مراکز قانون‌گذاری مخابراتی میزان رقابت در بازار را سنجیده و مزایای انتقال از مدل پسين را به دقت مورد بررسی قرار می‌دهند. در بخش دیگر، رگولاتور‌ی‌ها همچنین در مورد وضعیت مدل پيشين بررسی‌هايی را انجام می‌دهند تا دریابند تغییر شبکه‌های کنونی به NGN تا چه اندازه می‌تواند وضعیت بازار را بهبود بخشد و خدمات جدید را در اختیار کاربران بگذارد.

بهترین راهبردهاي عملي ارائه شده در گردهمايي
هدف اصلی از برگزاری گردهمايي سال جاری نهادهاي قانون‌گذار مخابراتي، تولید و راه‌اندازی نسل جدیدی از شبکه‌های مخابراتی و پاسخ‌گویی به این سوال بوده است: «آیا سازمان‌هاي تنظیم مقررات مخابراتی جهان در این زمینه سرمایه‌گذاری می‌کنند و در مقابل به اهداف خود می‌رسند؟» محمد القانم مدیركل نهاد تنظیم مقررات امارات که ریاست این همایش را برعهده داشت، در آغاز سخنانی را در این زمینه ایراد کرد و گفت: «سیاست‌گذاران و قانون‌گذاران مخابراتی باید رقابت‌های موجود در بازار رو به رشد NGNها را به درستی هدایت کنند.»

سلطان بن سعید المنصوری وزیر توسعه بخش‌های دولتی امارات نیز در این گردهمایی بر نقش بسیار مهم و قابل توجه فناوری ارتباطات و اطلاعات در فعالیت‌های اجتماعی و اقتصادی تاکید کرد و گفت: «استراتژی‌های امارات متحده عربی در حوزه ICT بر مبنای توسعه اقتصاد غیرنفتی تعیین شده و تجارت و بازرگانی، سرویس‌های مختلف اقتصادی، آموزش و پرورش، سیستم‌های حمل و نقل، خدمات بهداشتی و درمانی و ... را شامل می‌شود.» المنصوری در سخنان خود اعلام کرد که دولت امارات قصد دارد خدمات باندپهن و اینترنت پرسرعت را در این منطقه گسترش دهد و با استفاده از بهترین فناوری‌های روز، بزرگ‌ترین شبکه NGN در خطوط ثابت تلفنی را در منطقه راه‌اندازی کند.

این گردهمايي جهانی موجب شد تا نمایندگان کشورهای مختلف به این نتیجه برسند که با تصویب یک راهبرد عملی، امکان راه‌اندازی شبکه NGN را برای مناطق مختلف جهان فراهم آورند. همدون تور (Hamadoun Toure) دبیرکل ITU هم در اين گردهمايي گفت: «مهاجرت به شبکه NGN یک فرصت بسیار مناسب را برای تمام دولت‌ها به‌وجود می‌آورد که با ایجاد نوآوری‌ در کشورهای در حال توسعه، بیشترین استفاده را از ICT ببرند و به راحتی به اهداف از پیش تعیین شده برسند. ما معتقدیم که بهترین روش‌های پیشنهاد شده در این گردهمایی می‌تواند امکان ارایه خدمات بیشتر و بهتر به مشتریان را فراهم آورد و هزینه این خدمات را تا اندازه زیادی کاهش دهد.»

بهترین‌ راهبردهای عملي براي NGN تمام جنبه‌هاي سرویس‌های فعلي را پوشش مي‌دهد. اين راهبردها اتصالات داخلي، دسترسی جهانی، شماره‌گذاري، افزایش امنیت و افزایش آگاهی عمومی را شامل می‌شود. سمیع البشیر المرشد مدیر دفتر توسعه مخابراتی ITU در این راهبردهای کاربردی خاطرنشان کرده که این اقدام می‌تواند در مواقع بسیار سخت نیز برای مقررات‌گذارهاي محلی بسیار راهگشا باشد و بیشتر استفاده را از بازار ببرد.

اعضای حاضر در این گردهمايي اعلام کردند، قانون‌گذاران داخلی می‌توانند از این طریق با استفاده از پایگا‌ه‌های اطلاعاتی محلی نیازهای جامعه خود را بسنجند. در این میان، سیاست‌گذاران سعی می‌کنند فعالیت‌های نهادهاي تنظيم مقررات را با فعالیت‌های انجام شده در سطح جهان تطابق دهند تا بهره‌وری از این جریان افزایش یابد. راهبردهای کاربردی که پس از این همایش منتشر شد موارد زیر را برای راه‌اندازی شبکه NGN به دولت‌ها توصیه می‌کند:

• تاسیس سازمان‌هاي تنظیم‌کننده مخابراتی مستقل از شركت‌هاي بهره‌بردار
• انجام فعالیت‌های تنظیم مخابراتی به صورت صریح و آشکار
• ایجاد انعطاف بیشتر و افزایش به‌کارگیری از فناوری‌های نوین برای خلق نوآوری‌های بیشتر
• ایجاد فضای رقابتی بیشتر برای جلوگیری از کمرنگ‌شدن نوآوری‌ها
• بازنگری قوانين و مقررات جهت از بین بردن اقدامات اضافی و غیرضروری

از آنجایی که راه‌اندازی شبکه NGN مستلزم صرف زمان و هزینه فراوان است، کارشناسان به نهادهاي قانون‌گذار و دولت‌ها توصیه می‌کنند که در زمان راه‌اندازی این شبکه‌ها از سیستم‌های موجود مبتنی بر IP استفاده کنند. این سیستم‌ها که در حاضر موجود هستند شامل سرویس‌های صوتی مبتنی بر اینترنت (VoIP)، سرویس‌های انتقال‌دهند اطلاعات اینترنتی با فرمت‌های مختلف و ... می‌شوند. برای انجام این اقدام، تمامی شركت‌هاي بهره‌بردار موظفند که با پیروی از یک قانون واحد سرویس‌ها مناسبی را در اختیار مشترکان خود بگذارند.

سازمان‌هاي تنظیم مقررات مخابراتی در سراسر دنیا معمولا سعی می‌کنند سرمایه‌گذاری‌های خود در حوزه NGN را به گونه‌ای انجام دهند که از موفقیت آن در آینده مطمئن باشند و در این میان بتوانند اشتیاق کاربران را برای استفاده از سرویس‌های جدید بیشتر کنند. برای مثال، دولت‌‌ها باید راه‌اندازی شبکه NGN را یک جریان مستمر برای توسعه خطوط باندپهن و افزایش دسترسی مردم به اینترنت بدانند تا بتوانند پس از سرمایه‌گذاری در این حوزه بیشترین میزان استفاده را ببرند.

هفتمين گردمايي جهاني نهادهاي قانون‌گذار
بیش از 500 سازمان تنظيم مقررات از کشورهای مختلف جهان به همراه نمایندگانی از صنایع مخابراتی در هفتمین گردهمايي جهانی ITU برای مقررات‌گذاران (GSR) در تاریخ پنجم تا هفتم فوریه 2007 شرکت کردند. این همایش در دبی و با میزبانی «نهاد تنظیم مقررات مخابراتي امارات متحده عربی» برگزار شد.
این گردهمایی مسایلی از این دست را مورد بررسی قرار داد و بر سرمایه‌گذاری بیشتر در این حوزه، رقابت بین سازمان‌هاي تنظيم مقررات جهت حمایت از مصرف‌کننده، دسترسی جهانی به شبکه‌های مخابراتی و تعامل بین‌المللی اینترنتی تاکید کرد.

این گردهمایی برای استفاده از نظرات تمامی نهادهاي قانون‌گذار مخابراتي در سراسر جهان برگزار شده بود تا اهداف اصلی NGN را برای همگان نمایان کند و مزایای آن را نشان دهد. گزیده این گردهمایی در سایت اینترنتی www.itu.com منتشر شده است.

NGN در کشورهای توسعه‌یافته و در حال توسعه
تا چند سال گذشته تمرکز اصلی برای تحقق اهداف NGN و راه‌اندازی نسل جدید شبکه‌های مخابراتی تنها محدود به کشورهای توسعه‌یافته نظیر استرالیا، ژاپن، سنگاپور، آمریکا و برخی از اعضای اتحادیه اروپا می‌شد که از جمله آنها می‌تواند به بریتانیا، آلمان و هلند اشاره کرد. در این کشورها مسایلی از قبیل توسعه و گسترش شبکه‌های مبتنی بر سیستم پيشين برای رشد NGN، افزایش به‌کارگیری فناوری IP و گسترش خدمات جهانی مبتنی بر IP هدف اصلی نهادهاي قانون‌گذار مخابراتي را تشکیل می‌داد.

برخی از کشورهای در حال توسعه نظیر هند نیز در این زمینه اقدامات قابل‌ملاحظه‌ای را انجام داده‌اند و با افزایش آگاهی عمومی از NGN، این مبحث را در بین سازمان‌هاي تنظيم مقررات خود مطرح کرد‌ه‌اند. علاوه بر این، سازمان‌هاي تنظیم مقررات مخابراتي در کاسترایکا، مراکش و لهستان نیز اعلام داشته‌اند که تاکید فراوانی بر راه‌اندازی نسل جدید شبکه‌های مخابراتی دارند و با افزایش سرمایه‌گذاری‌های خود از این شبکه‌ها استفاده خواهند کرد.